|
|
![]() Flakturm II Friedriscshain Flakturm-lista Toisen maailmansodan aikana siirrettiin Berliinissä Kaiser Friedrich -museosta turvaan noin 417 taideteosta. Ne sijoitettiin Berliinin Friedrichshainin Flakturm II:een. Flakturmit olivat ympäri Saksaa pystytettyjä ilmatorjuntatornien ja pommisuojien yhdistelmiä. Ison-Britannian ilmavoimien pommitettua Berliiniä vuonna 1940 antoi Hitler määräyksen alkaa rakentaa Flakturmeiksi nimettyjä ilmapuolustustorneja Berliinin ja muiden strategisten kohteiden suojaksi. Rakennuksilla oli kaksi funktiota: ilmatorjunta ja väestösuoja. Niiden erikoisvahvistetusta teräsbetonista rakennetut seinät olivat kolme ja puoli metriä paksut, eivätkä liittoutuneiden tehokkaimmatkaan aseet purreet niihin. Rakennukset olivatkin käytännössä turvallisimmat paikat Saksanmaalla aina sodan loppuun asti. Niissä oli tilaa 10 000:sta 30 000 hengelle, ja usein Flakturm oli sairaaloineen, kauppapuoteineen ja muine palveluineen kuin oma pieni kaupunki. Flakturm II varastettujen taulujen kohtalosta ja tuhoutumisolosuhteista on monia ristiriitaisia mainintoja. Tornin muunmuassa mainitaan tuhoutuneen pommituksen seurauksena. Tässä tapauksessa on ilmeisesti kuitenkin ollut kyse eri tornista: Flakturm Zoo:sta, joka oli lähellä Berliinin eläintarhaa. Oheisen tekstin lähteinä on ollut muunmuassa www.lostart.de - sivusto, Wikipedia, http://www.german-architecture.info/GERMANY/TEN/TEN-NS-13.htm, Christopher Norrisin artikkeli The Burlington Magazinessa, n:o 597, joulukuulta 1952, sekä joukko muita artikkeleja ja webviitteitä. Ensimmäiset Liitttoutuneiden pommit putosivat Berliinin Museosaaren välittömään läheisyyteen 20. - 21. 12. 1940 välisenä yönä. Kaiser Friedrich museon vastuulliset virkamiehet ymmärsivät siinä tilanteessa, etteivät kokoelmat olleet museoiden varastoissa enää suojassa pommitusten tuhoilta. Alettiin taideteostn evakuointi. Syyskuusta 1941 alkaen kokoelmia alettiin varastoida Berliner Friedrichshainin tulenjohtotorniin ja muihin turvapaikkoihin. Syyskuuhun 1942 mennessä oli varastointi saatu pääosin valmiiksi.Flakturm Zoohon siirrettiin noin 1 500 kuutiometriä taideaarteita ja Flakturm II:een 735 kuutiometriä. Joitain museon kellarin isokokoisia maalauksia siirrettin vielä turvaan myöhäisempinä ajankohtina. Kuten muidenkin valtion museoiden kokoelmien kohdalla käytettiin ensisijaisesti rakennuksen ensimmäistä kerrosta. Myöhemmin otettiin käyttöön myös joitakin huoneita toisesta ja kolmannesta kerroksesta. Ennen sodan loppumista vuosien 1944–45 vaihteessa kävi selväksi, että pommitusten yhä kiihtyessä eivät Flakturmit enää olleet turvallinen paikka taidekokoelmille. Itärintaman jatkuvan lähestymisen vuoksi Kaiser Friedrich museon hallinto päätti vastaavan ministerin kanssa tehdyn sopimuksen ( ns."Führerin käsky" 6. maaliskuuta 1945 ) mukaisesti taideteosten uudesta varastoinnista. Eri lähteissä mainitaan määränpäitä tai suunniteltuja määränpäitä useampiakin. Varmasti lähti 11. maaliskuuta vuonna 1945 ensimmäinen kuljetus kohti Thüringeniä. Werran entinen suolakaivos, joka sijaitsi Eisenachin eteläpuolella tulisi siitä lähtien olemaan teosten varastointipaikkana. Kuljetukset keskeytettiin kuitenkin - jälleen turvallisuusssyistä - jo huhtikuun 7. päivänä. Tiettävästi Friedrichshainin bunkkeriin jäi viime vaiheessa 434 maalausta. Niiden joukossa oli useita suurikokoisia maalauksia, jotka oli jo pakattu suuriin arkkuihin. Evakuoinnin aikana oli aiemmin nimittäin todettu liian pienten kuljetuslaatikoiden estävän näiden taulujen varastoinnin suolakaivokseen. (?) Puna-armeija valtasi Flakturm II:n bunkkerin ja tulenjohtotornin toukokuun toisena päivänä 1945. Tällöin museon kumpikin vahtimestari pääsivät rakennukseen vaikeuksitta. Toukokuun 4. ja 5. päivinä museon vahtimestarit pyysivät jälleen päästä sisään. Ensimmäisen ja toisen kerroksen varastohuoneet olivat vielä ennallaan, mutta kolmannen kerroksen huoneeseen oli murtauduttu. Toukokuun 6. päivänä ensimmäinen kerros paloi. Puuseinät tuhoutuivat, hissi romahti räjähdyksessä, kuumuus ja savu estivät pääsyn pidemmälle varastoon. Toukokuun 7. päivänä valtionmuseon pääjohtaja teki virallisen vierailun paikalle. tällöin kävi ilmi, että portaat toiseen ja kolmanteen kerrokseen olivat romahtaneet. Tulenjohtotornia ei enää vartioitu. Pantiin merkille, että siviilihenkilöt kulkivat esteettömästi rakennukseen ja sieltä ulos. Lopulta koko torni paloi selvittämättömästä syystä vuoden 1945 toukokuun 14. ja 18. päivien välillä. Ohessa on luettelo 417 teoksesta, jotka tuhoutuivat Flakturm II:ssa. Todellisuudessa teoksia oli ilmeisesti enemmän, ja täydennämme tätä listaa näiltä osin tulevaisuudessa. On myös olemassa mahdollisuus, että jotkin teokset tulivat sekasorrossa ryöstetyiksi ja siten säilyivät tulipaloilta. Oheisessa luettelossa numeron 85 mainitaankin löytyneen myöhemmin toisaalta. Lista on tarkka kopio valokuvatuista asiakirjoista, jotka olemme ladanneet www.footnote.com-sivustolta. Alkuperäiset asiakirjat ovat olleet koneella kirjoitettuja. Tarkkuuden nimissä olemme toistaneet myös alkuperäisen listan lyöntivirheet ja lyhenteet. Teosten nimet ovat myös dokumentin mukaisia huolimatta siitä, että niillä muissa yhteyksissä voi olla erilainen nimi. Omat toimitukselliset merkintämme on erotettu alkuperäistekstistä hakasulkeilla "[ ]". Jos teoksen nimen perässä on merkintä "x", se tarkoittaa, että teos on Tuhoutuneen taiteen museon galleriassa. Teosten tietueista saat linkkitulosteen menemllä sivujemme "Haku" toimintoon ja kirjoittamalla hakukenttään "Flakturm II. Tällä tavoin pitäisi saada vähintään 463 osumaa. Toivomme mahdollisimman monelle olevan hyötyä ja iloa tästä luettelosta, joka muuten on varsin vaikeasti saatavissa. jt/ADAM
Adrelia Hall Collection, Wiesbaden Administrative Records / Footnote.com
Gemälde, die im Flakturm Friedrichshain vernichtet wurden ??? 1945
II. Depotbestand, vgl. Katalog S. 599-655 [?] s. Liste S. 12-15 III. Leihgaben d. National- Galerie s. Liste S. 15 IV. 156 Rahmen, val. besondere Liste s. Liste S. 15
1 921 Aelst, Evert van -Stilleben (m.R.) 2 719 Aertsen, Pieter Jg. -Frau m. Kind (Fragment, m.R.) [x] 3 726 Aertsen, Pieter -Kreuztragung Christi ( m.R.) [x] 4 57 Angelico, Fra, Schule -Jüngates Gericht ( m.R. ) [x] 5 792B Anraadt, Pieter -Bildnis alter Frau ( m.R. ) [x] 6 13 Antonella da Saliba, -Maria m. Kind ( m.R. ) 7 1640 Backer, Jacob Adr. -Bildis o.alt Frau ( m.R. ) [x] 8 2184 Baldung, Grien Hans, nach -Teppich vlämischer Werkstatt [x] 9 1171 Barnaba da Modena -Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 10 249 Bartolommeo, Fra -Himmelfahrt Eariae [x] 11 6 Bassiti, Marco -Beweinung Christi ( m.R. ) [x] 12 37 Bassiti, Marco -Hl. Sebastian ( m.R. ) [x] 13 314 Basnano, Giacomo -Barmherz. Samariter ( m.R. ) [x] 14 1937 Bassano, Francesco -Allegorie d. Herbsten ( m.R. ) [x] 15 1170A Bastiani, Lazzaro -Beweinung Christi (m.R. ) [x] 16 1956 Bassano, Francesco -Allegorie d. Luft x 17 2075 Beccafumi, Domenico -Legende d. Hl. Lucia (m.R. ) [x] 18 938A Beijeren, Abraham -Stilleben ( m.R. ) [x] 19 1881 Beijeren, Abraham -Stilleben (m.R. ) 20 11 Bellini, Giovanni -Madonna vor rot. Vorhang ( m.R. ) [x] 21 20 Bellini, Giovanni -Altar m.drei Heiligen ( m.R. ) [x] 22 1678 Bellini, Jacopo ? -Reweinung Christi ( m.R. ) [x] 23 503B Bellotto, Bernardo -Marktplats zu Pirna ( m.R. ) 24 503C Bellotto, Bernardo -Obertor zu Pirna ( m.R. ) [x] 25 716 Benson, Ambrosius -Caritas ( m.R. ) [x] 26 836 Berchem, Nicolaes -Winterlandschaft ( m.R. ) [x] 27 896 Berchem, Nicolaes -Halt a.d. Scmiede ( m.R. ) [x] 1 28 132 Bertucci, Giov. Batt. -Anbetung d. Könige [x] 29 809A Bol. Ferdinand -Brustbild e.jg Mannes ( m.R. ) 30 46C Bonsignori, Francesco -Hl. Sebastian ( m.R. ) [x] 31 366 Bonzi Paolo - Knabe m. Melone ( m.R. ) [x] 32 51 Borgognone, Ambrogio -Thron. Maria m. Kind ( m.R. ) [x] 33 52 Borgognone, Ambrogio -Thronende Maria mit Kind und 34 102 Botticelli, Sandro -Madonna m. louchtertrag Engel ( Tondo ) [x] 35 1.172 Botticelli -Werkstatt -Maria m. Kind ( m.R. ) [x] 36 1117 Botticelli -Werkstatt -Verkundigung ( m.R. ) [x] 37 70A Botticini, Francesco -Kristus am Kreuz mit Hlgn. [x] 38 72 Botticini, Francesco -Krönung Mariae ( m.R. ) [x] 39 2036 Boursse, Essias -Holländische Stube mit nähender Frau ( m.R. ) [x] 40 540 Bouts, Aelbert -Hl. Augustin und Johannes d.T. ( m.R. ) 41 230 Brescianino, Andrea -Anna Selbdritt ( m.R. ) [x] 42 597A Breu, Jörg -Madonna mit Heiligen ( m.R, ) [x] 43 5978/C Breu, Jörg, Schule -Zwei Altarflügel ( m.R. ) [x] 44 678 Brueghel, Jan, d. x. -Die Schmiede d. Vulkan ( m.R, ) [x] 45 765 Brueghel, Jan, d. x. -Landschaft mit d. hl. Hubertus ( m.R. ) [x] 46 639 Bruyn, Bartol -Madonna mit dem Herzog v. Cleve ( m.R. ) [x] 47a 1691 Buytewech, Willen -Gastmahl im Freien ( m.R. ) [x] 48 190 Calcar, Joh. Stephen -Bildnis e. Mannes [x] 49 414B Cano, Alonso -Hl. Agnes ( m.R. )x [x] 50 408A Cantarini, Simone -Bildnis eines Mannes ( m.R. )x 51 875A Capelle, Jan -Stille See ( m.R. ) [x] 52 356 Caravaggio, Michelangelo da -Bildnis e. junge Frau ( m.R. )x 53 359 Caravaggio, Michelangelo da -Christus am Ölberg ( u.R. )x 54 365 Caravaggio, Michelangelo da -Der Evangelist Matthäus x 2 55 449 Caravaggio, Michelangelo da - Schule Sokrates trinkt d. Giftbecher 56 14 Carpaccio, Vittore -Madonna mit Heiligen ( m.R. ) [x] 57 32 Catena, Vincenzo -Bildnis Graf Raimund Fugger (m. [x] 58 170 Champaigne, Philippe de -Bildnis eine Mannes ( m.R. ) [x] 59 1669 Chardin, Jean -Babtiste Simeon Stilleben ( m.R. )x 60 482 Chodowiecki, Daniel -Blindekuh-Spiel ( m.R. ) [x] 61 485 Chodowiecki, Daniel -Der Hahnenschlag ( m.R. ) [x] 62 17 Cima, Giov. Battista -Maria mitt Kind ( m.R. ) [x] 63 948 Claesz, Pieter -Stillleben ( m.R. ) [x] 64 II.202 Coecke van Aelst -Christus vor Kaiphas ( m.R. ) [x] 65 864B Coques, Gonzales -Bildnis Cornelia de Bie ( m.R. ) 66 864C Coques, Gonzales -Familio a. d. Terrasse ( m.R. ) [x] 67 112 Costa, Lorenzo -Darstellung im Tempel [x] 68 353 Crabeth, Wouter Pieters -Grablegung Christi [x] 69 559 Granach, Lucas d. X. -Kardinal Albrecht v. Brandenburg (m.R) x 70 2126 Cranach - Schule -Christus als Kinderfreund ( u.R. ) [x] 71 1970 Granach, Lucas d. X. -Verlobung d. hl. Katharina ( m.R. ) [x] 72 100 Credi, Lorenzo di -Maria d. Kind anbetend ( m.R. ) [x] 73 1315 Credi, Lorenzo di -Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 74 352 Crespi, Giov. Battista -Gelübde d. Fransiskaner ( f.R. ) [x] 75 529E/F Christus, Petrus -Zwei Alturflügel ( u.R. ) 76 1173 Crivelli, Carlo -Christus am Grabe mit Heiligen (m.R.) [x] 77 8610 Cuijp, Aelbert -Fruhlingslandschaft ( f.R. ) [x] 78 743 Cuijp, Jacob Gerrits -Bildnis e alt. Frau ( m.R. ) 79 743A Cuijp, Jacob Gerrits -Holländisch Brautpaar ( m.R. ) [x] 80 1064A Daddi Bernard -Altarbild in drei Abteiligen ( m.R. ) [x] 3 81 1917 Dalem, Cornelis van -Landschaft ( m.R. ) [x] 82 375 Domenichino -Bildnis Baumeister Scamozzi ( m.R. ) x 83 864 Duck, Jacob -Fouragierende Soldaten ( m.R. ) [x] 84 2148 Dughot, Gaspard -Landschaft ( m.R. ) 85 557C Dürer, Albrecht -Bildnis Friedrich d. Heisen 86 770 Dyck, Anthonis van -Verspottung Christi x 87 778 Dyck, Anthonis van -Beweinung Christi ( u.R. ) x 88 782A Dyck, Anthonis van -Nymphen beim Bade u. Satyrn (m.R.) x 89 799 Dyck, Anthonis van -Johannes d.T un Johannes d. v. x 90 1829 Dyck, Anthonis van -Die Jagdbeute ( m.R. ) x 91 820 Eeckhout, Gerbrandt -Darstellung im Tempel ( m.R. ) [x] 92 829 Eeckhout, Gerbrandt -Merkur und Argus ( m.R ) [x] 93 2135 Engelbrechtsen -Flügelaltar mit Speisung der 95 1960 Fati, Domenico -Gleichnie v. bösen Weingärtner ( m.R. ) [x] 96 71A Fiorentino, Pier Francesco -Madonna vor einer Rosenhecke ( m.R. ) [x] 97 813A Flink, Govert -Bildnis e. jg. Dame ( m.R. ) [x] 98 90A Florentinisch um 1500 -Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 99 I.133 Foppa Vincenzo -Beweinung Christi ( m.R. ) [x] 100 122 Francia, Francesco -Madonna in der Glorie mit sechs Heiligen [x] 101 287 Francia, Ciacomo -Maria als Himmelskönigin mit Heiligen [x] 102 1639 Francois, Peter -Bildnis aines Mannes ( m.R. ) [x] 103 1889 Französisch um 1400 -Christus am Kreuz, Maria, Johannes(m.R.) [x] 104 1993 Französisch um 18. Jh. -Die Wasserfälle v. Terni ( m.R. ) [x] 105 883 Fyt, Jan -Stilleben ( m.R. ) [x] 106 989 Fyt, Jan -Die Rehhatz [x] 107 87 Garbo, Raffaellino del -Thorn. Maria mit Heiligen ( m.R. ) [x] 108 98 Garbo, Raffaellino del -Thorn. Maria mit Heiligen ( u.R. ) [x] 109 S.1 Garbo, Raffaellino del -Madonna mit zwei Engeln (Tondo)(m.R.) [x] 110 806A Gelder, Aerot do -Landschaft m. Ruth u. Boss ( m.R. ) [x] 4 111 2108 Geertgen Nachf. ( Meister d. Figdorschen Kreutzabnahme ) [x] 112 88 Ghirlandaio, Domenico -Madonna v. Heiligen verehrt ( u.R. ) 113 74/76 Ghirlandaio, Domenico -Flügelaltar (Ruckseite) ( m.R. ) 114 91 Ghirlandaio, Ridolfo -Anbetung Des Kindes ( m.R. ) [x] 115 284 Giolfino, Niccolo -Tod der Lucretia ( m.R. ) [x] 116 441 Giordano, Luca -Urtoil d. Paris x [x] 117 1619B Goya, Francisco -Bildnis o. Mönches ( m.R. ) x [x] 118 60B Gozzoli, Benozzo -Maria mit Kind und Heiligen ( m.R. ) [x] 120 801D Hals nach Frans -Das lustige Kleeblatt [x] 121 1644 Heda, Willem Claes -Stilleben ( m.R. ) [x] 122 906 Heem, Jan Davidsz -Fruchtgehänge ( m.R. ) [x] 123 874C Heem, Cornelie de -Fruchtgehänge ( m.R. ) [x] 124 802A Helst, Bartol. van der -Bildnis e. alten Frau ( m.R. ) 125 945 Herp, Willem -Satyr b. d. Bauernfamile ( u.R. ) [x] 126 886 Hobbema, Meindert -Waldige landschaft [x] 127 844 Holländisch 17. Jh. -Der Reeder u. s. Frau [x] 128 2040 Hondecoeter, Melchior -Stilleben mit Truthahn ( m.R. ) x [x] 129 444 Honthorst, Gerar van -Das Puffspiel ( m.R. ) ???1946??? 130 807 Horst, Gerrit Willemsz -Der Segen Jacobs [x] 131 824 Horst, Gerrit Willemsz -Die Grossmut d. Scipio [x] 132 1872/73 Huguet, Jaime,-Werkst. -Zwei Altarflügel ( m.R. ) [x] 133 972A Huysum, Jan van -Blumenatrauss ( m.R. ) [x] 134 972B Huysum, Jan van -Blumenatrauss ( m.R. ) [x] 135 998 Huysum, Jan van -Blumenatrauss ( m.R. ) [x] 136 775 Janssens, Abraham -Vertumnus und Pomona ( m.R. ) x [x] 137 777 Janssens, Abraham -Meleager und Atalanta ( m.R. ) x [x] 138 41 Ingannati, Pietro -Maria mit 4 Heiligen ( m.R. ) [x] 139 879 Jordaens, Jacob -Lustige Geselleschaft x [x] 5 140 1703 Jordaens, Jacob -Bildnis d. Adam van Noort ( m.R. ) x [x] 141 1876 Jordaens, Jacob -Triumph d. Abendmahls ( m.R. ) [x] 142 2045 Jordaens, Jacob -Vision d. hl. Bruno ( m.R. ) [x] 143 408 Italienisch 17. Jh. -Büssende Magdalena ( m.R. ) [x] 144 948G Kalf, Willem -Stilleben ( m.R. ) [x] 146 750 Keyser, Thomas de -Familienbildnis ( m.R. ) [x] 147 750B Keyser, Thomas de -Stifter mit Sohn ( m.R. ) [x] 148 750C Keyser, Thomas de -Stifterin mit Tochter ( m.T. ) [x] 149 1998 Kouninck, Kerstian de -Landschaft ( u.R. ) [x] 150 858A Kick, Simon de -Rastende Soldaten ( m.R. ) [x] 151 1677A/B Kölnisch um 1420 -Grablegung und Auforstehung Christi ( m.R. ) 152 1198A Kölnisch um 1450 -Toter Christus mit Engeln ( m.R. ) [x] 153 1199 Kölnisch um 1480 -Verkündigung ( m.R. ) [x] 154 471 Le Brun, Charles -Familie Jabach ( m.R. )x [x] 155 990 Lelienbergh, Cornelia -Stilleben ( m.R. ) [x] 156 1146 Leonello da Crevalcore -Hl. Familie ( m.R. ) [x] 157 46A Liberale da Verona -Hl. Sebastian ( m.R. ) [x] 158 96 Lippi, Filippino -Christus am Kreuz mit Maria und Franziskus ( m.R. ) [x] 159 101 Lippi, Filippino -Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 160 95 Lippi, Fra Filippo - Maria als Mutter d. Erbarmens ( m.R. ) [x] 161 407A Lys, Johann -Rast einer Räuberbande ( m.R. ) [x] 162 1119 Lorenzo Monaco -Thronende Maria m. Heiligen ( m.R. ) x [x] 163 1123A Lorenzo Monaco -Madonna ( m.R. ) [x] 164 1650A Lorenzo Veneziano, B. -Vier heilige ( m.R. ) x 165 819D Maes, Nicolas -Verstossung d. Hager ( m.R. ) [x] 166 68 Mainardi, Sebastiano -Thron. Maria m. Heiligen ( u.R. ) [x] 167 77 Mainardi, Sebastiano -Maria mit Kind ( m.R. ) x [x] 168 2041 Marées, George -Graf v. Freysing ( m.R. ) [x] 6 169 2096 Marées, George -Bildnis e. Malers ( m.R. ) 170 2158 Marinus van Roymerswaels -Der Geldweschsler ( u.R. ) [x] 171 569A Massys, Quinten, Nachf. -Anbetung der Köninge ( m.R. ) [x] 172 2009 Maulpertsch, Anton Fr. -Sündenfall und Erlösung ( m.R. ) [x] 173 1971 Meister d. Bartolomäus-Altars -Tod der Maria ( m.R. ) [x] 174 1690 Meister d. Bartolomäus-Altars -Heilige Veronika ( m.R. ) [x] 175 2062 Meister d. Hausbusch -Anna Solbdritt ( m.R. ) [x] 176 1683 Meister v. Lichtenstein -Heimsuchung ( m.R. ) [x] 177 1683 A Meister v. Lichtenstein -Beschneidung Christi ( m.R. ) [x] 178 2128 Meister d. Magdalenen-Legenda -Ausritt d. hl. Magdalena ( m.R. ) [x] 179 2164 Meister d. Pollinger Altars -Anbetung des Kindes ( u.R. ) [x] 180 1222-1234 Meister d. Schöppinger -Altars Flugelaltar ( m.R. ) [x] 181 1235A Meister d. Verherrlichung Marise -Geburt Christi ( m.R. ) [x] 182 1886 Meister HP von 1430 -Tod d. hl. Klara ( m.R. ) [x] 183 54 Melozzo da Forli -Die Dialektik x [x] 184 54A Melozzo da Forli -Die Astronomie x [x] 185 2016 Meulen, Franz v.d. -Eroberung einer Stadt [x] 185A 2095 Mitteldeutschum 1375 -Anbetung d. Könige ( u.R. ) [x] 186 699 Moyaert, Claes Cornelis -Bacchanal ( m.R. ) [x] 187 1966 Momper, Jodocus -Gebirgslandschaft ( m.R. ) [x] 188 753 Moreelse, Paulus Weibl. -Bildnis ( m.R. ) x [x] 189 197 Moretto da Breccia -Maria und Elisabeth [x] 190 414 Murillo, Bartolomme -Hl. Antonius m.d. Christkind ( u.R. ) x [x] 191 414C Murillo, Bartolomme -Anbetung d. Wirten ( u.R. ) [x] 192 840C Neer, Aert vander -Winterlandschaft ( m.R. ) [x] 193 848 Netscher, Caspar -Die Küche ( m.R. ) x [x] 194 590A Niederlandisch um 1460 -Maria m. Heiligen und Stiftern ( m.R. ) [x] 195 624 Niederlandisch um 1520 -Bildnis e. jg. Mannes ( m.R. ) [x] 196 2130 Niederlandisch um 1520 -Heiliger Hieronymus ( m.R. ) [x] 197 2134 Niederlandisch um 1520 -Anbetung d. Könige [x] 8 198 1924 Nürbergisch um 1500 -Hl. Hieronymos u. Sebastian ( m.R. ) [x] 199 656 Niederländisch um1520 -Thron. Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 200 1570 Niederländisch 13. Jh. -Altar aus Quedlinburg ( m.R. ) [x] 201 8.13 (?) Oberritalienisch um 1500 -Maria mit Kind ( m.R. ) 202 1684 Oberrheinisch um 1490 -Gastmahl d. Herodau ( m.R.) [x] 203 2112 Oberrheinisch Marter d. hl. Ursula [x] 204 1726 Österreschisch um 1440 -Verkundigung ( m.R. ) [x] 205 2099 Oberheinisch um 1490 -Verkundigung ( m.R. ) [x] 206 1857 Osterreichtsch um 1460 -Enthauptunh d.hl. Katharina ( m.R. ) [x] 207 845D Ostade, Isack van -Bauer mit Schlapphut ( m.R. )
209 758B Palamedesz, Anthonie -Bildnis o. Knaben ( m.R. ) [x] 210 2175 Palmezzano, Marco -Taufe Christi ( u.R. ) 211 1129A Palmezzano, Marco -Der auferstend. Christus ( m.R. ) x [x] 212 49 Pennacchi, Pier Maria -Maria mit Kind und Heiligen ( m.R. ) x [x] 213 1166 Pennacchi, Pier Maria -Christus im Grabe m. Engeln ( m.R. ) x [x] 214 494 Pesne, Antoine -Bildnis Kupferstecher Schmid (m.R.) [x] 215 204 Piero di Cosimo - Anbetung des Kindes ( m.R. ) x [x] 216 259C Piombo, Sebastiano del -Judith ( m.R. ) x [x] 217 1706 Pleydenwurff, Hans -Gottvater m. tot. Christus ( m.R. ) [x] 218 1891 Preisler, Daniel -Bildnis e. Witwe ( m.R. ) [x] 219 39 Previtali, Andrea -Maria m. Kind u. Heiligen ( m.R. ) [x] 220 45 Previtali, Andrea -Verlobung d. hl. Katharina ( m.R. ) [x] 221 2113 Ratgeb, Jörg -Passahmahl ( u.R. ) [x] 222 757B Ravesteyn, Jan Ant. van -Bildnis eines Mannes ( m.R. ) [x] 223 377 Reni, Guido -Venus und Amor [x] 224 1637 Reynolds, Sir Joshua -Selbstbildnis [x] 225 1637B Reynolds, Sir Joshua -Bilnis Mrs. Boone u. Tochter ( m.R. ) [x] 226 1637A Reynolds, Sir Joshua -Bildnis Kitty Fischer ( m.R. ) 227 1711 Reynolds, Sir Joshua -Chevaller d´ Eon ( m.R ) [x] 8 228 405B Ribera, Jusepe de -Heiliger Sebastian ( u.R.) [x] 229 416 Ribera, Jusepe de -Kopie Marter d. hl. Bartolomäus [x] 230 708 Ring, Ludger tom -Hochzeit zu Cana ( m.R. ) [x] 231 2000 Robert, Hubert -Farnesische Gärten ( m.R. ) [x] 232 2029 Robert, Hubert -Landschaft mit Brücke ( m.R. ) [x] 233 151 Romanino, Girolamo -Beweinung Christi [x] 234 157 Romanino, Girolamo -Madonna mit Heiligen ( m.R. ) [x] 235 157A Romanino, Girolamo (?) -Enthauptung Johannes d. T. ( u.R. ) [x] 236 1671 Romney, George -Bildnis Mr. Edmund Poulter ( m.R. ) [x] 237 1671A Romney, George -Bildnis Miss Sarah Mariot ( m.R. ) [x] 238 500A Rotari, Pietro -Päpstlicher Nuntius ( m.R. ) [x] 239 762B Rubens, Peter Paul -Bekehrung Pauli x [x] 240 762 Rubens, Peter Paul -Krönung Mariae [x] 242 763A Rubens, Peter Paul -Büssende Magdalena [x] 243 763B Rubens, Peter Paul -Venus und Adonis x [x] 244 774 Rubens, Peter Paul -Jagd d. Diana [x] 245 776A Rubens, Peter Paul -Neptun und Amphitrite x [x] 246 776B Rubens, Peter Paul -Bacchanal [x] 247 783 Rubens, Peter Paul -Auferweckung d. Lazarus [x] 248 797 Rubens, Peter Paul -Drei Reiter ( m.R. ) [x] 249 884 Ruisdael, Jacob van -Bewegte See ( m.R. ) x [x] 250 905A Ryckhals, Francois -Stilleben ( m.R. ) [x] 251 1738 Sächsisch, um 1380 -Flügelaltar a. Heiligenstadt ( m.R. ) [x] 252 445 Sandraert, Joachim van -Der Tod Senecas [x] 253 22 Snata [Santa]Croce, Francesco -Ambetung der Könige ( m.R. ) 254 140A Santi, Giovanni -Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 255 246 Sarto, Andrea dei -Thron. Madonna mit Heiligen [x] 256 1122 Sassetta, Stefano -Himmelfahrt Mariae [x] 257 307A Savoldo, Giov. Girolamo -Trauer u. d. Leichnam Christi [x] 258 1903 Schaeufelein, H. Leonh. -Anbetung d. Lammes [x] 9 (List of paintings in Flakturm Friedrichain at time of fire, Cont.) 259 2107 Schaeufelein, H. Leonh. -Predellentafel ( u.R. ) [x] 260 1234B Scaffner, Martin -Zwei Altarflügel m. Heiligen ( m.R. ) [x] 262 976 Seghers, Daniel -Blumengewinde [x] 263 1055 Sellaio, Jacopo del -Beweinung Christi [x] 264 1132 Sellaio, Jacopo del -Caesar vor d. Ermordung ( m.R. ) [x] 265 1133 Sellaio, Jacopo del -Caesars Ermordung ( m.R. ) [x] 266 1977 Sieberecht, Jan -Landschaft mit Furth u.Brücke ( m.R. ) [x] 267 1118 Sienesisch um 1400 -Maria mit Kind und Engeln ( m.R. ) 268 79A Signorelli, Luca -Pan mit Begleitern [x] 269 774A Snyders, Frans -Studie mit Hundeköpfen ( m.R. ) [x] 270 109 Sodoma, Giov. Ant. -Caritas mit Landschaft ( m.R. ) [x] 271 408C Spanisch um 1630 -Mann mit Santiago-Orden ( m.R. ) [x] 272 2023 Stock, Ignatius van d. Landschaft mit Eseltreiber ( m.R. ) [x] 273 III.447 Stoop, Dirk -Wachtstube ( m.R. ) [x] 274 563A-D Strigel, Bernhard -Vier Flügel e. Altare ( m.R. ) [x] 275 2058 Sustris, Lambert -Venus und Amor ( m.R. ) [x] 276 856 Teniers, David d. jg. -Puffspieler imWirtshaus ( m.R. ) [x] 277 859 Teniers, David d. jg. -Versuchung d. hl. Antonius ( m.R. ) [x] 278 866D Teniers, David d. jg. -Marter d. Reiscen im Fegefeuer ( m.R. ) [x] 279 866F Teniers, David d. jg. -Wachtstube mit Befreiung Petri ( m.R. ) [x] 280 791D Terborch, Gerard -Bildnis eines Mannes ( m.R. ) [x] 281 791E Terborch, Gerard -Bildnis e. jg. Mannes ( m.R. ) [x] 282 459A Tiepolo, Giov. Batt. -Verteilung d. Rosenkranzes ( m.R. ) [x] 283 298A Tintoretto, Jacopo -Verkundikung [x] 284 310 Tintoretto, Jacopo -Luna mit d. Horn [x] 285 1733 Tirolisch um 1510 -Vier Kirchenväter ( m.R. ) 286 2166 Tischbein, Joh. Fr. Aug. -Bildnis e. dtsch. Fürsten ( m.R. ) [x] 287 161 Tizian Bildnis d. -Admirals Giov. Moro (m.R.) [x] 288 948C Treck, Jan Jansz -Stilleben ( m.R. ) [x] 289 487A Trinquesse, Louis R. -Bildnis e. jg. Dame ( m.R. ) [x] 290 1721 Troost Cornelis -Szene a. Moliéres Eigenbildeten 10 292 1921 Vadder Lodowijk de -Landschaft m. Dorf ( m.R. ) [x] 293 678 A Uden, Lucas von -Hügelige Landschaft ( m.R. ) [x] 294 623 A Utrecht, Jacob von -Bildnis e. Mannes ( m.R. ) [x] 295 1657 Valkenborgh Lucas von -Gebirgige Landschaft ( M.R. ) [x] 296 922 B Velde, Adriaen von de -Flasche Flusslandschaft (m.R.)[ei kuvaa] 297 1679 Velde, Willem van de -Der Salutschuss ( m.R. ) [x] 298 1546 Venezianisch ende 15. jh. Geburt Christi ( m.R. ) [x] 299 40 Venezianisch um 1500 -Maria m. Kind u. Engeln ( m.R. ) [x] 300 2027 Vehrsecht, Tobias -Flusstal. m. Gebirge ( m.R. ) [x] 301 2027 Vehrsecht, Tobias -Flusstal. m. Gebirge ( m.R. ) [x] 302 303 Veronese, Paolo -Jupiter, Fortuna, Germanis 303 304 Veronese, Paolo -Saturn hilft d. Religion x [x] 304 309 Veronese, Paolo -Minerva u. Mars [x] 305 311 Veronese, Paolo -Apollo u. Juno x [x] 306 326 Veronese, Paolo -Deckenbild (Mitte) [x] 307 877 B Verspronck, Jan Corn. -Bildnis e. jg. Frau ( m.R. ) [x] 308 2012 Vinkeboons, David -Flusslandschaft m. Wald ( m.R. ) [x] 309 38 Vivarini, Alvise -Thron. Maria m. Heiligen [x] 310 1160 Vivarini, Bartolommeo -Hl. Georg als Drachentöter ( m.R. ) [x] 311 831 Vos, Cornelis de -Bildnis e. Ehepaares ( u.R. ) [x] 312 2007 Vos, Simon de -Lustige Gesellschaft ( m.R. ) [x] 313 479 Vouet, Simon -Verkündikung ( f.R. ) [x] 314 905 Walscapele, Jacob -Frucht-u-Blumengehänge ( m.R.) [x] 315 1001 Weenix, Jan -Blumenstrauss [x] 316 2038 Wildnes, Jan -Landschaft m. Regenbogen [x] 317 1680 Wilkie, Sir David Der -Blinde Geiger ( m.R. ) [x] 318 898 C Witte, Emanuel de -Innensnsicht e. Barockkirche ( m.R. ) [x] 319 1840 Witte, Emanuel de -Innensnsicht e. gotischen Kirche ( m.R. ) [x] 320 899 Wouwermans, Philipps -Reitschule am Flussufer ( m.R. ) [x] 321 1164 Zaganelli, Francesco -Verkündigung ( m.R. ) [x] 322 2071 Zais, Giuseppe -Italien Flusslandschaft ( m.R. ) [x] 323 722 Zegars, Garard -Josephs Traum [x] 324 2102 Zissenis, Joh. Georg -Graf Wilhelm zu Schamburg-Lippe(u.R.) [x] 325 2103 Zissenis, Joh. Georg -GräfinWilhelm zu Schamburg-Lippe 326 1682 Zuccarellli, Francesco -Landschaft m. Hirten ( m.R. ) [x] 327 404 A Zurbaran, Francisco de -Der hl. Bonaventure u. Thomas v. Aquine x [x] Lfd.Nr. Kat.Nr. II. Debotbestand (vgl. Katalog.s. 599-653) 328 1801 Adriaenssen, Alexander -Stilleben ( m.R. ) [x] 329 792 B Anraedt, Pieter van -Bildnis e.alt Frau ( m.R. ) [x] 330 597 Baldung, Hans,gen Grien, Art des -Christus am Kreuz ( m.R. ) [x] 331 318 Bassano, Leandro -Bildnis e. Procuràtors ( m.R. ) [x] 332 1773 Beijeren, Abraham van -Stilleben ( m.R. ) [x] 333 1772 Bijlert, Jan -Merkur ( m.R. ) [x] 334 887 Berchem, Nicolaus -Landschaft m. mytholog Staffage [x] 335 424 Bolognesiech 17. Jh. -Caritas Romans [x] 336 207 B Boltraffic, Giov. Ant. -Maria mit Kind ( m.R. ) [x] 337 214 Boltraffic, Giov. Ant. -Maria mit Kind 338 52 Borgognone, Ambrogio -Thron. Madonna m. Heiligen [x] 339 863 Both, Jan -Landschaft [x] 340 796 A Brekelenkam, Quiringh -Die Obsthändlerin ( m.R. ) 341 714 Bril, Paulus -Jagd auf Ziegen ( m.R. ) [x] 342 B82 Bronzino, Art des -Männl. Bildnis ( m.R. ) [x] 343 285 Bugiardino, Giuliano -Maria m. Kind u. Johannes [x] 344 297 Caliari, Carlo -Darstellg. im Tempel ( m.R. ) [x] 345 I.39 Carpaccio, Art des (Bastiani) -Krönung Mariae (m.R. ) [x] 346 B 89 Cariani, Giov. Busi -Anbetung der Hirten ( u.R. ) [x] 347 I.357 Coda, Bartolommeo -Thron. Madonna m. Heiligen [x] 348 322 Contarini, Giov. -Hl. Sebastian [x] 349 I.127 Conti, Bernardino del Männl. Bildnis ( m.R. ) x [x] 350 2061 Conti, Bernardino del -Madonna i.D Grotte ( m.R. ) [x] 351 1309 Cornelis van Haarlem -Mannalese ( m.R. ) [x] 352 568 Cransch, Lucas -Christus im hause der Phorisäer (m.R.) [x] 353 576 Cransch, Lucas -Herkules bei Omphale ( m.R. ) [x] 12 354 743 C Cuijp, Jacob Gerrits -Männl. Bildnis ( m.R. ) [x] 355 1023 B Dietrich, Christ. Wilh. -Männl. Bildnis ( m.R. ) [x] 356 1194 Dünwegge, ( Dirk Bagaert ) -Kreuzigung Christi ( m.R. ) [x] 358 371 Fiasella, Domenico -Speisung d. 5000 [x] 359 1587 Florentinisch, um 1450 -Maria i.d. Glorie ( m.R. ) [x] 360 130 Florentinisch, um 1500 -Geschichte d. Lucia ( ohne. R. ) [x] 361 63 Florentinisch, um 1500 -Madonna m. Johannesknaben u. hl. 363 271 Francia, Giscomo -Die Kauschheit ( m.R. ) [x] 364 651 A Franken, Frans, d.Jg. -Christus am Ölberg ( m.R. ) 365 651 B Franken, Frans, d.Jg. -Fusswaschung d. Apostel ( m.R. ) [x] 366 1378 Ghirlandaio, Domenico-Schule -Anbetung der Köninge ( m.R. ) [x] 367 1379 A Ghirlandaio, Domenico-Schule -Maria m. Kind u. Johannes ( f.R. ) [x] 368 1382 Giotto-Schule -Vermählung d. hl. Katharina ( m.R. ) [x] 369 1782 Goijen, Jan Nachahmer -Flusslandschaft ( m.R. ) 370 1854 Gossaert, Jan Nachfolger -Mythologische Szene ( m.R. ) x [x] 371 749 Govaerts, Abraham -Der Eichenwald ( m.R. ) [x] 372 367 Gueroino, Francesco Art des -Männl. Bildnis ( m.R. ) [x] 373 1032 Hoyer, David -Selbstbildnis ( m.R. ) [x] 374 972 Huysum, Jan van -Blumenstrauss ( m.R. ) [x] 375 882 B Hulst, Frans de -Holländ.Stadt am Wasser ( m.R. ) [x] 376 B 105 Leveq, Jan -Herrenbildnis ( m.R. ) [x] 378 1607 Meister v.St. Severin -Kreuzigung Christi ( m.R. ) [x] 379 799 A Merk, Frans van der -Männl. Bildnis ( m.R. ) [x] 380 II.344 Movaert, Class Corn -Odysseus u. Nausiksa ( m.R. ) [x] 13
382 667 Moretto, Alessandro -Maria m. Kind u. Johannes ( m.R. ) [x] 383 840 A Neer, Aort van der -Feuersbrunet [x] 384 840 Neer, Aort van der -Feuersbrunet ( m.R. ) [x] 385 332 Neroni, Bartolommeo -Madonna m. Heiligen ( m.R. ) [x] 386 II.151 Niederländisch um 1540 (Sellaer) -Lucretia ( m,R. ) [x] 387 1796 Oberrheinisch um 1520 -Martyrium d.hl. Sebastian ( m.R. ) [x] 388 1472 Paduanisch 15. Jh. -Toter Christus m. Engeln ( m.R. ) [x] 389 B59 Raeburn, Art des -Bildnis e. alt. Dame [x] 390 247 Raffael-Kopie -Madonna Bridgewater-Gallery ( m.R. ) [x] 391 IV.511 Raffael-Kopie -Sposalizio ( m.R. ) [x] 392 II.309 Rubens-Kopie -Bacchanal [x] 393 483 A Roos, Philipp Peter -Orpheus u.d. Tiere [x] 394 964 Rubens - Schule -Plucht d. Cloelia [Flucht] [x] 395 912 Ruisdael, Jacob, Salomonzs -Landschaft ( m.R. ) [x] 396 999 Ruijsch, Rachel -Blumenstrauss ( m.R. ) [x] 397 419 Sassoferrato, Giov.Batt. -Joseph m.d. Christkind [x] 398 1213 A Schwäbisch um 1475 -Tod der Maria ( m.R. ) [x] 399 1139 Sellaio, Jacopo -Hl. Hieronymus ( m.R. ) [x] 400 292 Sodama, Giov.Ant. -Dornengekrönt Christus ( m.R. ) [x] 401 1543 Umbrisch 16.Jh. -Madonna ( m.R. ) [x] 402 2122 Ulmer Schule 15.Jh. -Kreuztrakung ( m.R. ) [x] 403 476 Valentin, Art des -Die Wahrsagerin ( f.R. ) [x] 404 884 A Velde, Adrisen van de -Landschaft [x] 405 1547 Venezianisch 15.Jh. -Kreuzabnahme ( m.R. ) [x] 406 308 Venezianisch um 1540 -Darstellung im Tempel [x] 407 484 Vernet, Claude -Tempel d. Sibylle zu Tivoli ( m.R. ) [x] 408 874 B Vlämisch 17.Jh. -Stilleben ( m.R. ) [x] 409 754 Vlämisch um 1600 -Landschaft ( m.R. ) [x] 410 1774 Veenix, Jan Babtiste -Stilleben ( m.R. ) [x] 14
412 1571 Weyer, Jacob -Christus am Kreuz ( m.R. ) [x] I I I. Leihgaben der National galerie 414 Nat.Gal. Tischbein, Joh. Heinr. -Kabinettarat Robert (u.R. ) 415 Nat.Gal. Tischbein, Joh. Heinr. -Familienbild 416 Nat.Gal. Tischbein, Joh. Fr. Aug. -Fürstenbildnis ( m.R. )
z.grossen Teil alte italienische Rahmen (vgl. besondere Liste)
|















